ιστορικό δημοσιεύσεων

Καλώς ήρθατε! στον προσωπικό δικτυακό τόπο του Βασίλη Συμεωνίδη

αρχική

 

φιλολογικά

 
έκθεση α΄ λυκείου
 
έκθεση β΄ λυκείου
 
έκθεση γ΄ λυκείου
 

λογοτεχνία

 

αρχαία

 

ιστορία σχολική

 

ιστορία

 

φιλοσοφία
 
εκτός ύλης
 
συζητώντας
 
εργασίες συναδέρφων
 
ιδέες διδασκαλίας
 
επικοινωνία

.................................

Βασίλης Συμεωνίδης

δικτυακός τόπος

με εκπαιδευτικό και διδακτικό σκοπό

 

 

η αντιγραφή είναι ελεύθερη με την υπενθύμιση ότι η αναφορά στην πηγή τιμά αυτόν που την κάνει

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

 
 
 

τεχνική υποστήριξη

Σταυρούλα Φώλια

[κατήκοον οὖσαν τοῦ ἀνδρός]

 σε αρχείο .doc
 

από τον κόσμο…

Ο Πλάτωνας (427-347 π.Χ.) γεννήθηκε στην Αθήνα από ισχυρή οικογένεια που συγγένευε με παλιά αριστοκρατικά γένη. Οι πρώτες του προσπάθειες να ασχοληθεί με την ποίηση ματαιώθηκαν όταν γνώρισε τον Σωκράτη και έγινε φανατικός οπαδός του. Βίωσε από κοντά την καταστροφή του 404 π.Χ., τη φαύλη διακυβέρνηση των Τριάκοντα, που μερικοί ήταν συγγενείς του, και τους αγώνες για την παλινόρθωση της δημοκρατίας όμως το βίωμα που σφράγισε τη ζωή του και τον έσπρωξε να ασχοληθεί με τη φιλοσοφία ήταν η δίκη, η άδικη καταδίκη και η θανατική εκτέλεση του Σωκράτη (399 π.Χ.).

Οι διάλογοι που αποτελούν το συγγραφικό έργο του έχουν πάρει το όνομά τους από τον κύριο κάθε φορά συνομιλητή του Σωκράτη. Στον "Μένωνα" ο Πλάτων επιχειρεί να προσεγγίσεις την έννοια της αρετής και θεωρεί ότι η γνώση μας για το καθετί δεν είναι τίποτε άλλο παρά ανάμνηση. Με τη θεωρία της ανάμνησης και την υπόδειξη συνεχούς έρευνας καταλήγει ότι η αρετή είναι εφικτή.

 

… στο κείμενο…

Πλάτων, Μένων 71Ε κ.ε.

 

Πρῶτον μέν, εἰ βούλει ἀνδρὸς ἀρετήν, ῥᾴδιον, ὅτι αὕτη ἐστὶν ἀνδρὸς ἀρετή, ἱκανὸν εἶναι τὰ τῆς πόλεως πράττειν, καὶ πράττοντα τοὺς μὲν φίλους εὖ ποιεῖν, τοὺς δ' ἐχθροὺς κακῶς, καὶ αὐτὸν εὐλαβεῖσθαι μηδὲν τοιοῦτον παθεῖν. Εἰ δὲ βούλει γυναικὸς ἀρετήν, οὐ χαλεπὸν διελθεῖν, ὅτι δεῖ αὐτὴν τὴν οἰκίαν εὖ οἰκεῖν, σῴζουσάν τε τὰ ἔνδον καὶ κατήκοον οὖσαν τοῦ ἀνδρός. Καὶ ἄλλη ἐστὶν παιδὸς ἀρετή, καὶ θηλείας καὶ ἄρρενος, καὶ πρεσβυτέρου ἀνδρός, εἰ μὲν βούλει, ἐλευθέρου, εἰ δὲ βούλει δούλου. Καὶ ἄλλαι πάμπολλαι ἀρεταί εἰσιν, ὥστε οὐκ ἀπορία εἰπεῖν ἀρετῆς πέρι ὅ,τι ἐστίν.

 

βοήθεια

εὐλαβεῖσθαι= να προσέχει

διελθεῖν= να εξηγήσει κανείς

οὐκ ἀπορία (ἐστί)= δεν είναι δύσκολο

απάντησε στις παρακάτω ερωτήσεις με βάση το αρχαίο κείμενο

Θεωρεί την αρετή ίδια για όλους;

Για την αρετή ποιων δύο μιλά κυρίως ο Πλάτωνας; Να βρείτε τα χαρακτηριστικά της μιας και της άλλης.

 

… στη λέξη

 

το κείμενο είναι από τις πανελλαδικές εξετάσεις της β΄ λυκείου το 2004 (η β΄ λυκείου έδινε πανελλαδικές όπως και η γ΄ κατά τα χρόνια 1999-2004)

 

παρακάτω είναι οι ερωτήσεις που συνόδευαν το κείμενο

και απαντήσεις

 

Γ1. Να μεταφράσετε στο τετράδιό σας το παραπάνω κείμενο.

Μονάδες 20

Γ2. Να γράψετε στο τετράδιό σας τους τύπους που σας ζητούνται για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις:

τῆς πόλεως: αιτιατική ενικού και αιτιατική πληθυντικού

οὖσαν: γενική ενικού και ονομαστική πληθυντικού στο ίδιο γένος

παιδός: γενική πληθυντικού και δοτική πληθυντικού

ποιεῖν: απαρέμφατο μέλλοντα ενεργητικής φωνής

διελθεῖν: β′ ενικό πρόσωπο υποτακτικής του ίδιου χρόνου

πράττειν: α′ ενικό πρόσωπο οριστικής παρακειμένου της μέσης φωνής

εἰπεῖν: β′ ενικό πρόσωπο προστακτικής του ίδιου χρόνου και της ίδιας φωνής.

Μονάδες 10

Γ3.α. Στην τελευταία περίοδο «Καὶ ἄλλαι... ἐστίν» να βρείτε τις προτάσεις και να αναγνωρίσετε το είδος τους.

Μονάδες 3

Γ3.β. Να αναγνωρίσετε συντακτικώς τα παρακάτω: πρῶτον, τὰ τῆς πόλεως, τοὺς ἐχθρούς, μηδὲν, οἰκεῖν, κατήκοον, πάμπολλαι.

Μονάδες 7

 

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Γ1. μετάφραση

Αρχικά, αν θέλεις (να μάθεις) για την αρετή του άνδρα, είναι εύκολο, γιατί αυτή είναι η αρετή του άνδρα, δηλαδή να είναι ικανός να διαχειρίζεται τα πολιτικά ζητήματα, και καθώς ασχολείται με αυτά να ευεργετεί τους φίλους και να βλάπτει τους εχθρούς, και να προσέχει ο ίδιος να μην πάθει τίποτα παρόμοιο. Εξάλλου αν θέλεις (να μάθεις) για την αρετή της γυναίκας, δεν είναι δύσκολο να εξηγήσει κανείς ότι πρέπει αυτή να κυβερνά καλά το σπίτι, διατηρώντας σε καλή κατάσταση όσα βρίσκονται μέσα σε αυτό και υπακούοντας στον άνδρα της. Επιπλέον άλλη είναι η αρετή του παιδιού, και του κοριτσιού και του αγοριού, και του ηλικιωμένου ανθρώπου, είτε θέλεις, του ελεύθερου είτε θέλεις του δούλου. Υπάρχουν και άλλες πάρα πολλές αρετές, με συνέπεια να μην είναι δύσκολο σχετικά με την αρετή να πει κανείς ποια είναι η ουσία της.

Γ2.

τῆς πόλεως: τήν πόλιν, τάς πόλεις

οὖσαν: οὔσης, οὖσαι

παιδός: παίδων, παισίν

ποιεῖν: ποιήσειν

διελθεῖν: διέλθῃς

πράττειν: πέπραγμαι

εἰπεῖν: εἰπέ

Γ3.α.

καί... εἰσίν: κύρια πρόταση κρίσεως (καταφατική)

ὥστε... ἀρετῆς πέρι: δευτερεύουσα συμπερασματική πρόταση (αποφατική).

ὅ,τι ἐστίν: πλάγια ερωτηματική πρόταση, μερικής άγνοιας (ως αντικείμενο στο εἰπεῖν).

Γ3.β.

πρῶτον: επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου στο ῥάδιον (ἐστίν).

τὰ τῆς πόλεως: σύστοιχο αντικείμενο στο πράττειν.

τοὺς ἐχθρούς: αντικείμενο στο κακῶς

μηδὲν: σύστοιχο αντικείμενο στο παθεῖν.

οἰκεῖν: τελικό απαρέμφατο, υποκείμενο στο απρόσωπο ρήμα δεῖ.

κατήκοον: κατηγορούμενο στο  αὐτὴν (συνδετικό το οὖσαν).

πάμπολλαι: επιθετικός προσδιορισμός στο ἀρεταί.

 

και εδώ 

Ερασιτεχνική δημιουργία τον Οκτώβριο του 2004.  Τελευταία ενημέρωση:  Κυριακή, 08 Μαρτίου 2015.